ادبيات مايه خجالت بود

ادبيات مايه خجالت بود

در دوران مدرسه ما، خواندن ادبیات عربی و مذهبی اجباری بود، اما هیچ‌کس به آن علاقه‌ای نداشت. برای کلاس ادبیات، بچه‌ها مجبور بودند گلستان سعدی را بخرند.
بعضی‌ها کتاب‌ها را موقع حمل کردن پنهان می‌کردند تا کسی آنها را نبیند و خلاصه مايه خجالت بود.
(اون زمان مد اینجوری بود که بچه‌ها کتابهای‌ خودشان را زیر بغلشان میگرفتند و کسی آنها را  تو کیف نمی‌ گذاشت)

در تمام طول سال، به ندرت بیش از دو یا سه صفحه از گلستان خوانده می‌شد. شخصاً، در آن زمان من يکی از همه اینها بيزار بودم.

تا اینکه بیست سال بعد، یک روز در خانه نشسته بودم و دیدم که یک خانواده افغانی دارند به خانه بغلی اسباب کشی می کنند. چند روز بعد تو کوچه با یکی از جوانهای خانواده سلام و احوالپرسی کردم و در حالی که صحبت می‌کردیم، او شعری از شاعر هندی، بیدل هندی، خواند. و من اصلاً معنی شعر را نفهمیدم و او آن را برای من توضیح داد و من خيلی تحت تاثیر قرار گرفتم و ديدم تو اين ضمينه ها هيچی حاليم نيست. از آن به بعد به ادبیات و مطالعه‌ی شاعران باستانی و تاریخی روی آوردم.

و ان شعر این بود:

اگر جز به کام من آید جواب    من و گرز و میدان افراسیاب

سلطان محمود پرسید: این شعر از کیست که در آن روح مردانگی وجود دارد؟
حسنک که  از علاقمندان و طرفداران جدی فردوسی بود و همیشه به دنبال فرصت می گشت که آب رفت را به جوی باز آرد موقع را مغتنم شمرده جواب داد:از بیچاره ابوالقاسم فردوسی است که سی سال رنج برده چنان کتابی تمام کرد ولی متأسفانه بر اثر  حاسدان مغضوب و مطرود گردید.
سلطان محمود بی نهایت متأثر شد که چرا چنین شاعر بزرگواری را از خود آزرده و رنجیده خاطر ساخت.
در آن موقع چیزی نگفت و چون به غزنین بازگشت فرمان داد دوازده شتر نیل بار کرده به طوس ببرند و ضمن عذرخواهی تحویل فردوسی دهند ولی معل الاسف هنگامی هدیۀ سلطان از دروازۀ رودبار طبران وارد شد که جنازۀ فردوسی را از دروازۀ رزان به گورستان می بردند.

شعر فحش به مادر سلطان محمود

بسی رنج بردم در این سال سی     عجم زنده کردم بدین پارسی
به دانش نبد شاه را دستگاه         و گر نه مرا برنشاندی به گاه
اگر شاه را شاه بودی پدر          به سر بر نهادی مرا تاج زر
اگر مادر شاه بانو بُدی         مرا سیم و زر تا به زانو بُدی

خیام

اسرار اَزَل را نه تو دانی و نه من             وین حرفِ معمّا نه تو خوانی و نه من
هست از پس پرده گفت‌وگوی من و تو     چون پرده برافتد، نه تو مانی و نه من

فهم مضرع اول مشکلی نيست ولي دومش کمي مشکل بود،  اينهم توضیح:
تو خیمه شب بازی یک سری عروسک میارن و دو نفر پشت پرده نشستن و این عروسک ها را تکان میدن و جای این عروسک ها صحبت میکنن.
اینجا خیام میگه که ما مثل این عروسک ها روی صحنه خیمه شب بازی هستیم و یه نفر از پشت این پرده دارد به جای ما صحبت میکنه یعنی ما نیستیم که صحبت میکنیم اعمال ما از ما نيست و حالا اگر این پرده بیفتد نه تو هستی و نه من خلاصه دیگه ول معطلی همه چی واضح شده خیلی جالبه.

کمال الدین در سال ۶۱۴ – ۶۳۳ هجری – ناظر خونریزیهای مغول و بدبختی های ایرانیان در اصفهان بود

کس نیست که تا بر وطن خود گرید      بر حال تباه مردم بد گرید
دی بر سر مرده‌ای دوصد شیون بود      امروز یکی نیست که بر صد گرید

این شعرش خیلی معروفه و من از اون خوشم میاد و میگه که یه روزی سر یک مرده که می بردن صد نفر پشت تابوت مرده گریه و شيون میکردن و الان یک نفر پیدا نمى شه که برای صد تا کشته شيون کنه.
کمال الدین هم دو سال بعد در اصفهان به دست مغول ها کشته ميشه.